logo

Polish (Poland)English (United Kingdom)
6. Jak prawid艂owo przystawia膰 dziecko do piersi?

Monika 呕ukowska-Rubik, Magdalena Nehring - Gugulska


Prawid艂owy mechanizm ssania piersi przez dziecko jest jednym z wa偶niejszych warunk贸w udanego karmienia piersi膮. Ssanie jest rytmicznym ruchem, kt贸ry jest mo偶liwy dzi臋ki prawid艂owej budowie i funkcji ca艂ego aparatu oralnego: j臋zyka, szcz臋ki, 偶uchwy, warg i policzk贸w. Budowa jamy ustnej i prawid艂owo艣膰 odruch贸w ssania, szukania powinny by膰 ocenione w ci膮gu 12 godzin od porodu przez lekarza neonatologa lub pediatr臋 [1]. Wszelkie nieprawid艂owo艣ci musz膮 by膰 odnotowane w dokumentacji dziecka i powinno si臋 jeszcze w szpitalu podj膮膰 stosown膮 interwencj臋: konsultacja doradcy laktacyjnego, konsultacja neurologopedy, frenotomia (w przypadku kr贸tkiego w臋dzide艂ka podj臋zykowego) [2].

Zanim dziecko rozpocznie ssanie (suckling) musi nast膮pi膰 uchwycenie piersi (attachment, latch on). Od sposobu uchwycenia piersi zale偶y u艂o偶enie piersi w buzi dziecka i efektywno艣膰 ssania 鈥 pobierania pokarmu.

U wielu gatunk贸w ssak贸w osesek samodzielnie chwyta pier艣. U cz艂owieka prawid艂owe uchwycenie i ssanie zale偶y od sposobu, w jaki matka przystawi dziecko do piersi. W tym celu mama musi przyj膮膰 wygodn膮 pozycj臋 鈥 patrz rozdz. 7. Pierwsze karmienie. Nast臋pnie chwyci膰 pier艣 czterema palcami od spodu, kciuk u艂o偶y膰 na piersi (chwyt C), daleko od otoczki, aby nie ogranicza膰 dziecku dost臋pu [3].

Uchwycenie piersi

faza przygotowania 鈥 matka dra偶ni brodawk膮 okolic臋 podnosow膮 dziecka. Prawid艂ow膮 reakcj膮 b臋dzie szerokie otworzenie buzi i wysuni臋cie j臋zyka (ryc.1).

 Niemowlak prawid艂owo przystawiany do piersi

Ryc. 1. Dra偶nienie brodawk膮 okolicy pod noskiem Fot. Piekarska A. MP/CNoL


Faza uchwycenia - w momencie kiedy niemowl臋 szeroko otwiera buzi臋 (jak do ziewni臋cia) (ryc. 2) wykonuje ono r贸wnocze艣nie ruch g艂贸wk膮 do przodu i chwyta pier艣. W niekt贸rych sytuacjach matka delikatnie przysuwa g艂贸wk臋 nak艂adaj膮c otwart膮 buzi臋 na pier艣 kieruj膮c brodawk臋 w stron臋 podniebienia. Istotne jest, by nie wsuwa膰 piersi do przymkni臋tej buzi ani te偶 nie pozwala膰 dziecku wci膮ga膰 brodawki do 艣rodka jamy ustnej. Wszystkie czynno艣ci zwi膮zane z przystawianiem dziecka musz膮 by膰 spokojne i delikatne. [2]

 Niemowlak prawid艂owo przystawiany do piersi

Ryc. 2. Moment nak艂adania na pier艣. Fot. Piekarska A. MP/CNoL


Oto cechy prawid艂owego uchwycenia piersi (ryc. 3) [2]:

k膮t pomi臋dzy wargami

rozwarty

powy偶ej 130潞

wargi

dolna warga wywini臋ta, g贸rna odchylona

nos i broda

czubek nosa blisko piersi, broda dotyka piersi

policzki

nie zapadaj膮 si臋

g艂臋boko艣膰

du偶a cz臋艣膰 otoczki w buzi dziecka (1,5 - 2 cm od podstawy brodawki)

pozycja


dolna warga obejmuje wi臋ksz膮 cz臋艣膰 otoczki ni偶 g贸rna

Mlaskanie, cmokanie

nieobecne

Odczucia matki

ssanie nie wywo艂uje b贸lu u matki

dyskomfort tylko na pocz膮tku karmienia

Brodawka po karmieniu

Okr膮g艂a, nie sp艂aszczona

 Niemowlak prawid艂owo przystawiany do piersi 

Ryc. 3. Prawid艂owe uchwycenie piersi. Fot. Piekarska A. MP/CNoL


Prawid艂owe ssanie jest konieczne do efektywnego pobierania pokarmu z piersi. Sk艂ada si臋 z dw贸ch faz 鈥 fazy zasysania, kiedy buzia jest szeroko otwarta, j臋zyk opuszcza si臋 w d贸艂, a wewn膮trz jamy ustnej powstaje podci艣nienie oraz fazy kompresji, kiedy nast臋puje zwarcie szcz臋ki i 偶uchwy, j臋zyk przesuwa si臋 do g贸ry i nast臋puje po艂kni臋cie mleka. Po kilku pierwszych szybkich ruchach ss膮cych uruchamia si臋 odruch wyp艂ywu mleka (oksytocynowy). Wyra藕nie wida膰 zmian臋 rytmu ssania, staje si臋 teraz miarowe, wolniejsze, g艂臋bsze. Wyra藕nie s艂ycha膰 odg艂os po艂ykania. Tu偶 po prze艂kni臋ciu porcji mleka dziecko robi szybki wydech, ten odg艂os przypomina sapni臋cie lub g艂osk臋 鈥瀔鈥. (g艂oska 鈥瀔鈥). Aby opr贸偶ni膰 pier艣 regularne po艂ykanie powinno trwa膰 minimum 10 minut z jednej piersi [2,3].

Oto cechy prawid艂owego ssania [3]:

Ruchy ss膮ce

obecne

g艂臋bokie,

wolniejsze ni偶 przed wyp艂ywem (zmiana rytmu!)

Serie zassa艅

d艂ugie (10-30 zassa艅 w serii)

Rytm ssania

miarowy ok. 1/sekund臋,

z kr贸tkimi przerwami mi臋dzy seriami zassa艅

Po艂ykanie

Obecne

Regularne

Stosunek zassa艅 do po艂kni臋膰 1:1; 2:1, 3:1

D艂ugo艣膰

minimum 10 minut z jednej piersi


Je偶eli dziecko chwyci艂o pier艣 nieprawid艂owo, trzeba przerwa膰 karmienie wk艂adaj膮c czubek palca w k膮cik ust dziecka (ryc. 4) i powt贸rzy膰 przystawianie od pocz膮tku.

Niemowlak karmiony piersi膮.

Ryc. 4. Przerywanie karmienia. Fot. Piekarska A. MP/CNoL


Pami臋taj! U p艂acz膮cego dziecka j臋zyk cofa si臋 i unosi do g贸ry. Nie jest mo偶liwe uzyskanie prawid艂owego uchwycenia piersi. Najpierw uspok贸j dziecko, a nast臋pnie przejd藕 do przystawiania.


O nieprawid艂owym uchwyceniu piersi (ryc.5) 艣wiadczy [3]:

  • w膮ski k膮t ust, zwini臋ty 鈥瀓ak u karpia鈥, w buzi dziecka jest tylko brodawka, dziecko nie mo偶e pobiera膰 pokarmu z piersi, szybko zasypia albo niepokoi si臋
  • wci膮gni臋te wargi
  • p艂ytkie uchwycenie samej brodawki - uszkadza brodawk臋, a matka odczuwa b贸l przez ca艂y czas karmienia.
  • zmarszczona otoczka
  • sp艂aszczenie brodawki po karmieniu


Niemowlak nieprawid艂owo przystawiany do piersi

Ryc. 5. Nieprawid艂owe uchwycenie. MEDELA Polska

O nieprawid艂owym ssaniu 艣wiadczy [3]:

  • zapadanie si臋 policzk贸w, cmokanie 鈥 nieszczelno艣膰, brak podci艣nienia w jamie ustnej, nieefektywne ssanie, po艂ykanie powietrza
  • brak g艂臋bokich ruch贸w ss膮cych, brak miarowego po艂ykania 鈥 dziecko nie pobiera pokarmu


Pami臋taj! Wi臋kszo艣膰 problem贸w z laktacj膮 wynika ze nieprawid艂owego mechanizmu ssania!

Konsekwencjami nieprawid艂owego mechanizmussania mog膮 by膰 [3]:

  • p艂acz, rozdra偶nienie, odmawianie piersi

  • obrz臋k piersi/zast贸j pokarmu

  • zatkanie przewodu mlecznego

  • zmniejszenie produkcji mleka


Zar贸wno spos贸b przystawiania jak i spos贸b ssania mo偶na skorygowa膰. Jednak im d艂u偶ej noworodek utrwala sobie nieprawid艂owy nawyk, tym trudniej go od tego odzwyczai膰.


Pami臋taj! Im szybciej zg艂osisz si臋 do doradcy laktacyjnego, im szybciej nieprawid艂owo艣ci zostan膮 skorygowane, tym skuteczniej zapobiegniesz problemom!


Pi艣miennictwo:

  1. Rozporz膮dzenie Ministra Zdrowia z dnia 23 wrze艣nia 2010 w sprawie standard贸w post臋powania oraz procedur medycznych przy udzielaniu 艣wiadcze艅 zdrowotnych z zakresu opieki oko艂oporodowej sprawowanej nad kobiet膮 w okresie fizjologicznej ci膮偶y, fizjologicznego porodu, po艂ogu oraz opieki nad noworodkiem (Dz. U. Nr 187, poz. 1259). Nowelizacja z dn. 20 wrze艣nia 2012 roku (Dz.U.12.1100 z dn. 4.10. 2012).
  2. Nehring-Gugulska M., 呕ukowska-Rubik M., Stobnicka-Stolarska P, Paradowska B. PROTOK脫艁 OCENY UMIEJ臉TNO艢CI SSANIA PIERSI. Standardy med. 2013, 6 (w druku).
  3. 呕ukowska-Rubik M, Nehring-Gugulska M. Sztuka karmienia piersi膮. W: Karmienie piersi膮 w teorii i praktyce. Podr臋cznik pod redakcj膮 Nehring-Gugulskiej M, 呕ukowskiej-Rubik M, Pietkiewicz A. Medycyna Praktyczna, Krak贸w 2012; 69-76.


Share
 

Newsletter

Login:

Email:

Kalendarz

« < Wrzesie艅 2018 > »
N P W C P S
26 27 28 29 30 31 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 1 2 3 4 5 6

---Promuj膮 karmienie piersi膮

Kursy CNoL

FTK

Osob膮 prawn膮 prowadz膮c膮 plac贸wk臋 jest Fundacja Tw贸rczych Kobiet.


Stworzone dzi臋ki Joomla!. Designed by: Joomla Themes, hosting. Valid XHTML and CSS.